Split payment – podzielona płatność

W minionym tygodniu parlament zakończył prace nad ustawą o podzielonej płatności. W obecnym kształcie ustawa ma wejść w życie z dniem 1 lipca 2018 roku. Rozwiązanie zwane split payment (podzielona płatność) zostanie zawarte w przepisach art. 108a-108e ustawy o podatku od towarów i usług.

Jak wynika z uzasadnienia do projektu ustawy, mechanizm podzielonej płatności powinien się przyczynić do ograniczenia tzw. luki w VAT, a więc szacowanej przez służby fiskalne różnicy między kwotą faktycznych wpływów z VAT a kwota oczekiwaną.

Istota mechanizmu podzielonej płatności

Mechanizm podzielonej płatności polega na tym, że płatność przez nabywcę na rzecz sprzedawcy za nabytą usługę bądź towar będzie odbywała się nie jak dotąd w jednej kwocie brutto, ale w dwóch kwotach, oddzielnie na dwa rachunki sprzedawcy, tj.:

  • kwota należności netto – na dowolny rachunek wskazany przez sprzedawcę,
  • kwota podatku – na dedykowany rachunek przeznaczony dla potrzeb rozliczenia podatku („rachunek VAT”); dostęp do środków zgromadzonych na tym rachunku będzie ograniczony. To nabywca towaru lub usługi będzie decydował, czy chce dokonać płatności w ramach podzielonej płatności, czy jedną kwotą na dotychczasowych zasadach.

Swoboda dysponowania środkami zgromadzonymi na rachunku VAT będzie ograniczona. Z założenia podatnik posiadający tam określone środki będzie wykorzystywał je do zapłaty swojego zobowiązania podatkowego z tytułu VAT.

Z wyodrębnionego rachunku będzie można również opłacać VAT należny naszym kontrahentom za nabywane towary i usługi (będzie to wymagało dokonania płatności w systemie podzielonej płatności).

W przypadkach zaś gdy jego zobowiązanie podatkowe będzie niższe od kwot zgromadzonych na rachunku VAT, podatnik będzie mógł wystąpić do naczelnika urzędu skarbowego o dokonanie zwrotu całości bądź części tej kwoty na zwykły rachunek w banku bądź w SKOK. Organ podatkowy będzie miał aż 60 dni na wydanie postanowienia o wyrażeniu zgody na taki zwrot. Zwrot, a dokładnie przeksięgowanie pomiędzy rachunkami, dokona bank na podstawie dyspozycji otrzymanej z urzędu skarbowego. Naczelnik Urzędu Skarbowego będzie mógł odmówić zwrotu VAT z dedykowanego rachunku, w formie decyzji, jeśli stwierdzi zaległości podatkowe w VAT.

Nabywca nie będzie jednak zobowiązany do zlecenia dwóch odrębnych przelewów. Ustawa przewiduje, że zapłata należności odbywać się będzie poprzez jeden dedykowany komunikat przelewu, w treści którego nabywca wskaże m.in. kwotę netto należności oraz kwotę VAT wynikającą z faktury. Skutkiem zlecenia takiego jednego przelewu będzie uznanie dwóch rachunków sprzedawcy, tj. dedykowanego rachunku VAT (gdzie trafi część należności odpowiadająca podatkowi określonemu w przelewie) oraz dowolnego innego rachunku sprzedawcy (gdzie trafi kwota netto). To bank, w którym sprzedawca posiada rachunek bankowy, dokona odpowiedniego podziału, zgodnie z dyspozycją strony dokonującej przelew.

Aby zrealizować założenia ustawy banki będą musiały dostosować aplikacje płatnicze do możliwości dokonywania podzielonej płatności. Prawdopodobnie w momencie dokonywania przelewu płacący będzie mógł wybrać, czy dokonuje przelewu w dotychczasowej formie (wówczas skorzysta z obecnych wzorów przelewów i „okienek”) lub przelewu w podzielonej płatności – wówczas otworzy mu się nowe „okno” z pozycjami do wypełnienia. Wśród danych do wypełnienia będzie kwota brutto, wartość VAT, wartość netto, numer faktury i NIP kontrahenta. Wartość brutto i kwota VAT będą mogły być sobie równe – pozwoli to na zapłatę samego VAT-u z faktury.

Mechanizm podzielonej płatności ma dotyczyć wyłącznie rozliczeń między podatnikami VAT. Nie będzie więc dotyczył płatności za usługę bądź dostawę towarów dokonaną przez podatnika VAT na rzecz osoby fizycznej nieprowadzącej działalności gospodarczej (jak również w odwrotnej sytuacji, tj. płatności za usługę bądź dostawę dokonaną przez osobę fizyczną nieprowadzącą działalności gospodarczej na rzecz podatnika VAT). Ponadto warto zauważyć, że mechanizm podzielonej płatności VAT może być stosowany wyłącznie w rozliczeniach realizowanych przelewami i to niezależnie od wysokości należności. Nie będzie więc stosowany przy płatności gotówkowej lub płatności kartą płatniczą lub kredytową.

Mechanizm podzielonej płatności będzie miał wyłącznie zastosowanie do płatności dokonywanych w PLN.

Zachęty do stosowania mechanizmu podzielonej płatności

Zgodnie z obecnym brzemieniem projektu, mechanizm podzielonej płatności nie będzie obowiązkowy, jednak ustawodawca przewidział, szereg zachęt mających przekonać podatników do korzystania z tej formy rozliczenia. Te zachęty są następujące:

  • odstąpienie od zasady solidarnej odpowiedzialności, o której mowa w art. 105a ustawy o VAT,
  • odstąpienie od nakładania dodatkowego zobowiązania podatkowego (sankcji),
  • brak stosowania podwyższonych (do 150% standardowej stawki) odsetek od zaległości podatkowych w VAT,
  • przyśpieszony zwrot nadwyżki VAT naliczonego.
  1. Odstąpienie od zasady solidarnej odpowiedzialności

W przypadku nabycia towarów określonych w załączniku nr 13 do u.p.t.u., nabywca tych towarów ponosi – zgodnie z art. 105a u.p.t.u. – solidarną odpowiedzialność wraz z dostawcą za ewentualną zaległość podatkową w VAT. Stanowi to wyjątek od zasady, zgodnie z którą odpowiedzialność za prawidłowość rozliczenia VAT i tym samym za uiszczenie zobowiązania podatkowego ponosi podatnik (sprzedawca).

Odpowiedzialność solidarna nie będzie stosowana w stosunku do transakcji, za które nabywca dokona zapłaty stosując mechanizm podzielonej płatności.

  1. Odstąpienie od nakładania dodatkowego zobowiązania podatkowego

Zgodnie z obowiązującymi od 1.01.2017 r. przepisami art. 112b-112c ustawy o VAT, w przypadku zidentyfikowania nieprawidłowości w rozliczeniach VAT, organ podatkowy może nałożyć na podatnika dodatkowe zobowiązanie podatkowe w wysokości 20%, 30% bądź 100% wysokości zaniżenia podatkowego (bądź odpowiednio kwoty zawyżenia zwrotu różnicy podatku, zwrotu podatku naliczonego lub różnicy podatku do obniżenia podatku należnego za następne okresy rozliczeniowe).

Dodatkowe zobowiązanie podatkowe nie będzie jednak nakładane na podatnika, w zakresie wynikającym z faktur, za które dokonano płatności w ramach split payment.

  1. Brak stosowania podwyższonych odsetek od zaległości podatkowych w VAT

Co do zasady, w przypadku powstania zaległości podatkowej dotyczącej podatku od towarów i usług oraz po spełnieniu kilku innych warunków, wysokość odsetek od zaległości podatkowych może być ustalona według stawki podwyższonej do 150% stawki podstawowej. Wynika to z art. 56b ustawy z 29.08.1997 r. – Ordynacja podatkowa – dalej o.p.

Podwyższona stawka procentowej nie będzie jednak miała zastosowania w stosunku do zaległości, powstałej w wyniku złożonej deklaracji podatkowej, o ile kwota podatku naliczonego wykazana w tej deklaracji, przynajmniej w 95% wynika z faktur opłaconych przez podatnika z zastosowaniem mechanizmu podzielonej płatności.

Powyższa preferencja nie będzie miała jednak zastosowania jeśli zaległości w podatku VAT przekracza dwukrotność kwoty podatku naliczonego wykazanej w złożonej deklaracji podatkowej.

Przywilejów wymienionych w pkt 1-3 nie stosuje się do podatnika, który wiedział, że faktura zapłacona z zastosowaniem mechanizmu podzielonej płatności:

1) została wystawiona przez podmiot nieistniejący;

2) stwierdza czynności, które nie zostały dokonane;

3) podaje kwoty niezgodne z rzeczywistością;

4) potwierdza czynności, do których mają zastosowanie przepisy art. 58 i art. 83 Kodeksu cywilnego.

  1. Korzyść finansowa – obniżenie zobowiązania wpłacanego do urzędu skarbowego

Jeżeli zapłata zobowiązania podatkowego z tytułu podatku następuje w całości z rachunku VAT, w terminie wcześniejszym niż termin określony dla zapłaty podatku, kwotę zobowiązania podatkowego z tytułu podatku do zapłaty można obniżyć o kwotę wyliczoną według wzoru:

S = Z · r · n/360

gdzie:

S – oznacza kwotę, o którą obniża się kwotę zapłaty zobowiązania podatkowego z tytułu podatku,

Z – oznacza kwotę zobowiązania podatkowego z tytułu podatku wynikającą z deklaracji podatkowej przed obniżeniem tego zobowiązania,

r – oznacza stopę referencyjną Narodowego Banku Polskiego obowiązującą na dwa dni robocze przed dniem zapłaty podatku,

n – oznacza liczbę dni od dnia, w którym obciążono rachunek bankowy albo rachunek w spółdzielczej kasie oszczędnościowo-kredytowej, dla których jest prowadzony rachunek VAT, z wyłączeniem tego dnia, do dnia, w którym upływa termin do zapłaty podatku, włącznie z tym dniem.

Kwotę, o którą obniża się kwotę zobowiązania podatkowego z tytułu podatku, zaokrągla się do pełnych złotych.

5. Przyśpieszony zwrot nadwyżki VAT naliczonego

Standardowy termin na zwrot nadwyżki VAT naliczone nad VAT należnym wynosi  60 dni i może on w określonych sytuacjach zostać wydłużony.

Zgodnie natomiast z nowym art. 87 ust. 6a ustawy o VAT, organ podatkowy będzie zobowiązany do zwrotu nadwyżki w terminie 25 dni, jeśli podatnik zawnioskuje o przekazanie tej nadwyżki na dedykowany dla mechanizmu podzielonej płatności rachunek VAT.

Fajne, to podziel się!
Ten wpis został opublikowany w kategorii Podatkowe ABC przedsiębiorcy, Porady podatkowe i oznaczony tagami , , , . Dodaj zakładkę do bezpośredniego odnośnika.

Dodaj komentarz